6 Şubat depremlerinin ardından yürütülen Yerinde Dönüşüm çalışmalarına ilişkin önemli düzenlemeler yürürlüğe girdi. “Tapu Kanunu ile Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun” Resmi Gazete’de yayımlanarak yasalaştı. Yeni düzenleme ile deprem bölgesindeki hak sahiplerine verilen hibe ve kredi destekleri güvence altına alınırken, Hazine taşınmazlarının uygun koşullarla satışına imkan tanındı.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, “Yerinde dönüşüm kapsamında inşa edilen yapılarda hibe ve kredi desteklerini güvence altına aldık. Hazine taşınmazlarında yüzde 10 peşin, 5 yıl faizsiz taksit imkanı getirdik” ifadelerini kullandı.
Hazine arazilerine yüzde 50 indirim
Yeni düzenlemeye göre, hibe ve kredi desteğiyle üzerinde konut, iş yeri veya ahırlı konut inşa edilen ve yüz ölçümü bin metrekareyi aşmayan Hazine taşınmazları, rayiç bedelin yarısı üzerinden hak sahiplerine satılabilecek.
Satışlarda iki farklı ödeme modeli uygulanabilecek:
- Peşin ödeme
- Yüzde 10 peşinat ve 5 yıla kadar faizsiz taksit
Düzenleme kapsamında söz konusu taşınmazlar önce Hazine tarafından Kentsel Dönüşüm Başkanlığı’na bedelsiz devredilecek. Daha sonra Başkanlık tarafından hak sahiplerine satış işlemleri gerçekleştirilecek.
Hibe ve kredilere haciz yasağı
Kanunda yapılan değişiklikle birlikte depremzedelere sağlanan hibe ve kredilere yönelik önemli koruma hükümleri de getirildi. Buna göre:
- Hibe ve krediler haczedilemeyecek
- İhtiyati tedbir ve ihtiyati haciz uygulanamayacak
- Temlik, takas ve rehin işlemleri yapılamayacak
Ayrıca hibe ve kredi ödeneklerinin tahsis yetkisi Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’ndan Kentsel Dönüşüm Başkanlığı’na devredildi.
Cayma ve iade dönemi sona erdi
Yeni düzenleme ile devlet eliyle yapılan konutlarda anahtar teslimi sonrası cayma ve iade uygulamalarına da son verildi. Böylece hak sahibinin teslim aldığı bağımsız bölümü kamuya geri iade ederek ikinci el statüsüne düşürmesinin önüne geçilecek.
Teslim alınmayan bağımsız bölümler ise Hazine’den Kentsel Dönüşüm Başkanlığı’na bedelsiz devredilebilecek. Başkanlık bu taşınmazları rayiç bedel üzerinden satabilecek veya kentsel dönüşüm projelerinde değerlendirebilecek.
Yerinde dönüşümün kapsamı netleşti
Kanuna eklenen yeni hükümle birlikte yerinde dönüşüm uygulamalarının kapsamı da netleştirildi. Buna göre düzenleme yalnızca hibe ve kredi desteği verilen yapılar için geçerli olacak. Bunun yanında 7269 sayılı Kanun kapsamında Bakanlık tarafından üretilen afet konutlarına ilişkin bazı hükümler uygulanmaya devam edecek.
Uzmanlar ne diyor?
Sektör temsilcilerine göre düzenleme, özellikle deprem bölgesinde Hazine arazileri üzerinde kendi imkanlarıyla yapı inşa eden vatandaşların mülkiyet sorunlarının çözümüne katkı sağlayacak. Faizsiz taksit modeli sayesinde hak sahiplerinin finansman yükünün hafiflemesi bekleniyor.
Rakamlarla düzenleme
- Hazine taşınmazlarında satış bedeli: Rayiç bedelin yüzde 50’si
- Peşinat oranı: Yüzde 10
- Vade süresi: 5 yıl
- Faiz oranı: Yüzde 0
- Kapsam: En fazla 1.000 metrekare Hazine taşınmazları
