Arazi ve arsa düzenlemesi amacıyla yapılan tevhid ve ifraz işlemleri, imar planı bulunan bölgelerde uygulanabiliyor. İmar Kanunu’nun 18. maddesine göre, ilgili idare parselasyon uygulamasıyla taşınmazları birleştirebilir veya bölebilir. Bu uygulama, mücavir alan sınırları içinde belediyelerce, dışında ise il özel idarelerince yapılabiliyor.
Tevhid işlemi
İmar dilinde tevhid, birbirine bitişik parsellerin birleştirilerek tek parsel hâline getirilmesi işlemidir. Ancak yapı nizamı veya kullanım kararları farklı olan parseller tevhid edilemez. Tevhid; tarımsal alanların ekonomik kullanımı, sanayi yatırımları, kademeli emsal uygulamalarında daha büyük arsa elde edilmesi veya komşu parsellerle sınır düzenlemesi gibi amaçlarla yapılabilir.
Örnek: 2 ve 17 nolu parseller tevhid edilerek tek bir 36 parsel oluşturulmuş.
İfraz işlemi
İfraz ise tek bir parselin birden fazla parsel hâline bölünmesidir. İfraz edilen parsellerin mutlaka yola cephesi olmalıdır; aksi halde altyapı hizmeti ve yapı ruhsatı alınamaz. Ayrıca ifraz işlemi yapılacak parsel üzerinde irtifak, rehin veya şerh gibi haklar bulunuyorsa, hak sahiplerinden muvafakat alınması gerekir.
Örnek: 122 nolu parsel ifraz edilerek A ve B parsellere dönüştürülmüş.
Yetkili merciler ve prosedür
Belediye ve mücavir alan hudutları içindeki gayrimenkullerin ifraz ve tevhid işlemleri belediye encümenleri tarafından onaylanır.
Mücavir alan dışındaki işlemler için yetkili merciler il idare kurullarıdır.
İfraz hattı nedir?
Kadastral bir parselin imar planına göre farklı fonksiyonlara ayrılması “ifraz hattı” olarak adlandırılır. Örneğin bir parselin bir kısmı konut, diğer kısmı park alanında kalabilir.
Tapuda ifraz nasıl yapılır?
Tapuda ifraz işlemi için önce ifraz harcı ödenir ve ilgili belediyeye başvuru yapılır. Başvuru sırasında genellikle şu belgeler istenir:
Tapu senedi
Aplikasyon (röperli) krokisi
İmar durum belgesi
İnşaat istikamet rölevesi
Encümen teklif belgesi
Vekâletname ve vekil kimlik fotokopisi (tapuda sahibi dışında başvuru varsa)
Büro tescil belgesi
Zorunlu deprem sigortası (bina vasıflı taşınmazlarda)
Belediye encümen kararı ile bağımsız bölümler ifraz yolu ile ayrılabilir. Tapuda yapılan ifraz işlemi, ancak mahkeme kararıyla iptal edilebilir.
