Türkiye’de konut piyasasında son dönemde yaşanan gelişmeleri değerlendiren ekonomist Atilla Yeşilada, fiyatların nominal olarak artsa da reel bazda ciddi kayıplar yaşandığını söyledi. Yeşilada’ya göre son iki ayda konut fiyatları enflasyonun yaklaşık 3,5 puan altında kaldı.
Reel kayıp derinleşiyor
Konut yatırımcısının enflasyona karşı ciddi bir değer kaybı yaşadığına dikkat çeken Yeşilada, “Resmi enflasyon yüzde 30 civarında görünse bile, bireylerin hissettiği gerçek enflasyon daha yüksek. Bu durumda konut, yatırımcıya reel anlamda kazandırmak yerine kaybettiriyor” değerlendirmesinde bulundu.
Yeşilada, bu sürecin yalnızca fiyat artış hızının düşmesiyle sınırlı olmadığını, aynı zamanda alternatif maliyetin de yükseldiğini vurguladı. Yüksek faiz ortamında yatırımcıların mevduat getirisi gibi fırsatları kaçırdığını belirtti.
“Yatırım için alanın elinde patlayabilir”
Konut alım motivasyonuna göre farklı sonuçlar ortaya çıktığını ifade eden Yeşilada, yatırım amaçlı alımlara karşı uyarıda bulundu:
“Sadece yatırım için konut alanlar ya da ‘3 yıl sonra satarım’ diyenler için risk büyüyor. Bu piyasa o tür yatırımcıyı cezalandırabilir.”
Buna karşılık, kullanım amaçlı alımlarda farklı bir perspektif sunan Yeşilada, bireylerin yaşam kalitesini artıracak bir konut için daha yüksek bedeller ödemesinin rasyonel olabileceğini belirtti.
“Köpük tam erimedi, düşüş sürebilir”
Konut piyasasında oluştuğu öne sürülen fiyat balonuna da değinen Yeşilada, sürecin henüz tamamlanmadığını ifade etti:
- Fiyatlardaki “köpük” yeni yeni erimeye başladı
- Reel düşüş eğilimi önümüzdeki dönemde de devam edebilir
- Özellikle yatırım talebindeki zayıflama fiyatları aşağı çekebilir
Faiz beklentisi değişti
Yeşilada, daha önce yıl içinde faiz indirimi beklentisi olduğunu ancak küresel ve jeopolitik gelişmelerin bu öngörüyü değiştirdiğini belirtti. Merkez Bankası’nın faizleri beklenenden daha uzun süre yüksek tutabileceğini ifade eden ekonomist, bunun da konut talebi üzerinde baskı oluşturacağını dile getirdi.
Uzman yorumu
Konut piyasasında yeni denge arayışı
Yeşilada’nın analizine göre, Türkiye’de konut piyasası artık “yüksek enflasyonla şişen fiyatlar” döneminden çıkıp daha rasyonel bir dengeye doğru ilerliyor. Bu süreçte:
- Yatırımcı talebi zayıflıyor
- Oturum amaçlı alımlar öne çıkıyor
- Reel fiyat düzeltmesi devam ediyor
Bu tablo, kısa vadede konutun bir yatırım aracı olarak cazibesini azaltırken, uzun vadede daha sağlıklı bir piyasa yapısının oluşabileceğine işaret ediyor.
