Enerji piyasasında regülasyon ve yatırım disiplini yeniden gündemde. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) Başkanı Mustafa Yılmaz, Antalya’da düzenlenen Enerji Piyasalarında Regülasyon ve Rekabet Zirvesi kapsamında yaptığı açıklamalarda, yatırım süreçlerini aksatan şirketlere karşı net bir duruş sergiledi.
Yatırımcıya net mesaj: Geciken elenir
Ekonomi gazetesinin haberine göre Yılmaz, enerji yatırımlarında taahhütlerin yerine getirilmemesi halinde lisans iptallerinin kaçınılmaz olduğunu vurgulayarak, “Bizimle koşanın elinden tutarız, koşmayan yarış dışı kalır” dedi.
Depolamalı enerji projeleri başta olmak üzere çok sayıda lisansın iptal edildiğini açıklayan Yılmaz, şu verileri paylaştı:
- Depolamalı RES-GES projelerinde 19 adet ve 736 MW ön lisans iptali
- Termik kaynaklı 45 proje için toplam 2.460 MW iptal
- Elektrikli araç şarj ağı tarafında 29 lisans iptali
Toplamda 33 bin MW kurulu güç hedefi kapsamında verilen lisansların yakından takip edildiğini belirten Yılmaz, “Yatırımı aksatan projeleri iptal ediyoruz. Bu sadece depolama projeleri için değil, tüm sektörler için geçerli” diye konuştu.
Elektrik zammının nedeni: Şebeke yatırımları
Nisan ayında yapılan yüzde 25’lik elektrik zammına ilişkin değerlendirmede bulunan Yılmaz, artışın büyük bölümünün dağıtım altyapısına yönlendirildiğini söyledi.
Elektrik fiyatlarının yalnızca üretim maliyetinden oluşmadığını hatırlatan Yılmaz, dağıtım tarafında; trafo, hat, kablo, bakım-onarım ve arıza yönetimi gibi kalemlerin ciddi maliyet oluşturduğunu belirtti.
“Bu alanda doğrudan sübvansiyon yok. Yapılan düzenlemenin önemli bölümü, dağıtım şebekesinin sürdürülebilirliği ve hizmet kalitesinin korunması için tarifelere yansıtıldı” ifadelerini kullandı.
Kademeli tarife ve hedefli destek dönemi
Enerji politikalarında yeni dönemin “hedefli destek” olacağını belirten Yılmaz, elektrikten sonra doğalgazda da kademeli fiyatlama modelinin gündemde olduğunu açıkladı.
Türkiye’nin enerji sübvansiyonlarını genel destek olmaktan çıkarıp, daha çok ihtiyaç odaklı sosyal politika aracına dönüştürdüğünü vurgulayan Yılmaz, bu dönüşümün makro ekonomik dengeler gözetilerek yürütüldüğünü söyledi.
Karbon piyasası 8 trilyon dolara koşuyor
Küresel enerji dönüşümüne de dikkat çeken Yılmaz, karbon piyasalarının hızla büyüdüğünü belirtti. Avrupa başta olmak üzere birçok ülkede karbon piyasalarından elde edilen gelirin 80 milyar dolara ulaştığını ifade eden Yılmaz, ikinci el işlemlerle bu hacmin 800 milyar doları bulduğunu söyledi.
Önümüzdeki 10 yılda 10 kat büyüme öngörüldüğünü kaydeden Yılmaz, toplam piyasa büyüklüğünün 8 trilyon doları aşabileceğine dikkat çekti.
ETS sürecinde aktif rol
Türkiye’nin Emisyon Ticaret Sistemi hazırlıklarına da değinen Yılmaz, EPİAŞ’ın piyasa işletmecisi olarak önemli rol üstleneceğini belirtti.
EPDK’nın ise piyasa kurallarının belirlenmesi, şeffaflığın sağlanması ve rekabetin korunması yönünde düzenlemeler yaparak yeşil dönüşüme katkı sunacağını ifade etti.
