Küresel borç artıyor, Türkiye istisna oluşturuyor
Dünya ekonomisi artan borç yüküyle mücadele ederken, Türkiye düşük kamu borcu oranıyla dikkat çekiyor. Uluslararası Para Fonu’nun (IMF) verilerine göre, 2024 yılında 102,7 trilyon dolar olan küresel kamu borcu, 2025 sonunda 111 trilyon dolara ulaşacak. Böylece toplam kamu borcu, dünya gayri safi yurt içi hasılasının (GSYH) yüzde 94,7’sine denk gelecek.
2029 yılı itibarıyla bu oranın yüzde 100’ü aşacağı, 2030’da ise yüzde 102,3 seviyesine yükseleceği öngörülüyor. Bu tablo, ülkelerin borçlanma maliyetlerinin giderek ağırlaştığını gösteriyor.
ABD’nin borcu dünya toplamının üçte birini oluşturuyor
Kamu borcu miktarında ilk sırada yer alan ABD, dünya genelindeki toplam borcun üçte birinden fazlasını tek başına oluşturuyor.
ABD’nin kamu borcunun 2025 sonunda 38,3 trilyon dolara ulaşması, borç/GSYH oranının ise yüzde 125’e çıkması bekleniyor.
ABD’yi 18,7 trilyon dolarla Çin, 9,8 trilyon dolarla Japonya, 4,1 trilyon dolarla İngiltere ve 3,9 trilyon dolarla Fransa izliyor.
Türkiye, düşük borç oranıyla öne çıkıyor
IMF projeksiyonlarına göre Türkiye’nin 2025 yılı sonunda kamu borcu 380,4 milyar dolar seviyesinde olacak. Türkiye’nin kamu borcu/milli gelir oranı yüzde 24,3 düzeyinde gerçekleşecek. Bu oran, küresel ortalamanın çok altında bulunuyor.
197 ülkenin yer aldığı IMF listesinde Türkiye, kamu borcu büyüklüğünde 25’inci, borcun GSYH’ye oranında ise 164’üncü sırada yer alacak.
Uzmanlara göre bu tablo, Türkiye’nin “düşük borçlu ülkeler” arasında yer aldığını gösteriyor.
Borç oranı düşük, ancak finansal riskler sürüyor
Ekonomistler, Türkiye’nin düşük borçluluk oranına rağmen kur ve faiz kaynaklı risklere dikkat çekiyor.
Uzmanlara göre Türkiye’nin kırılganlıkları şu başlıklarda toplanıyor:
Döviz cinsinden borçlanma oranı
Enflasyon baskısı
Türk lirasının değer kaybı riski
Yüksek faiz ortamı
Kamu gelir ve harcama dengesindeki kırılganlık
Uzmanlar, borç seviyesinden ziyade “borç yönetimine olan güvenin” belirleyici olduğunu vurguluyor.
“Bir ülke borçla değil, borcuna verilen güvenle ölçülür. Türkiye’nin borcu düşük ama politik fiyatı yüksek.” yorumları bu durumu özetliyor.
Kamu borç/GSYH oranında ilk sırada Japonya var
IMF verilerine göre 2025 sonunda kamu borcunun milli gelire oranında ilk sırada yüzde 229,6 ile Japonya yer alacak. Japonya’yı yüzde 221,5’le Sudan, yüzde 175,6 ile Singapur, yüzde 146,7 ile Yunanistan ve yüzde 142,5’le Bahreyn takip edecek.
ABD ise yüzde 125 oranıyla sekizinci sırada bulunacak.
Rakamlarla Türkiye’nin kamu borcu
2024 milli geliri: 1,36 trilyon dolar
2025 milli geliri: 1,56 trilyon dolar
2024 kamu borcu: 326 milyar dolar
2025 kamu borcu: 380,4 milyar dolar
Kamu borcu/GSYH oranı: %24,3
2030 tahmini oran: %25,9
Uzman yorumu
“Türkiye’nin kamu borcu düşük ancak finansman koşulları kırılgan. Kur istikrarı sağlanmadıkça borç sürdürülebilirliği de risk altında kalmaya devam edecek.”
Naki Bakır'ın Dünya'daki köşe yazısından yararlanarak haberleştirildi.
