Türkiye’de konut piyasasında son yılların en dikkat çekici değişimlerinden biri küçük metrekareli konutlara yönelik talep artışı oldu. Yükselen aidat giderleri, enerji maliyetleri, bakım harcamaları ve krediye erişimde yaşanan zorluklar, tüketicilerin konut tercihlerini yeniden şekillendiriyor.
Konuya ilişkin değerlendirmelerde bulunan EVA Gayrimenkul Değerleme Genel Müdürü Cansel Turgut Yazıcı, özellikle büyükşehirlerde “büyük ev” anlayışının yerini giderek daha yönetilebilir ve işlevsel yaşam alanlarına bıraktığını ifade etti.
Merkezde yaşamak isteyen daha küçük ev tercih ediyor
Şehir merkezlerinde arsa maliyetlerinin yükselmesinin konut fiyatlarını doğrudan etkilediğini belirten Yazıcı, kullanıcıların artık iki seçenek arasında kaldığını söyledi. Buna göre tüketiciler ya merkezi lokasyonlarda daha küçük konutları tercih ediyor ya da daha büyük evler için şehir çeperlerine yönelerek ulaşım maliyetini ve zaman kaybını göze alıyor.
Yazıcı, özellikle İstanbul gibi büyükşehirlerde trafik yoğunluğu ve günlük yaşam maliyetlerinin merkezi bölgelerde küçük metrekareli evlere olan ilgiyi artırdığını kaydetti.
Hibrit çalışma modeli konut tercihlerini değiştirdi
Pandemi sonrası yaygınlaşan hibrit ve uzaktan çalışma modellerinin de konut tercihlerinde önemli rol oynadığına dikkat çeken Yazıcı, artık kullanıcıların yalnızca iş yerine yakınlık kriteriyle hareket etmediğini belirtti.
Bazı kullanıcıların şehir dışında daha geniş yaşam alanlarına yöneldiğini ifade eden Yazıcı, başka bir grubun ise sosyal yaşama, ulaşım ağlarına ve hizmetlere erişim nedeniyle merkezde küçük ama fonksiyonel konutları tercih ettiğini söyledi.
“Alan ne kadar verimli kullanılıyor” sorusu öne çıkıyor
Küçük metrekareli konutların yalnızca satın alma maliyetini değil, günlük giderleri de düşürdüğünü vurgulayan Yazıcı, ısıtma-soğutma, elektrik, temizlik ve bakım giderlerinde belirgin avantaj sağlandığını ifade etti.
Akıllı depolama çözümleri, çok amaçlı kullanım alanları ve yüksek tavan gibi mimari detayların küçük evlerde daha fazla önem kazandığını belirten Yazıcı, kullanıcıların artık metrekare büyüklüğünden çok yaşam alanının fonksiyonelliğine odaklandığını dile getirdi.
Yüksek faiz ortamı küçük konut talebini artırıyor
Konut kredisi faizlerindeki yükselişin orta gelir grubunun ev sahibi olmasını zorlaştırdığına dikkat çeken Yazıcı, mevcut ekonomik tabloda krediyle konut edinmenin giderek daha erişilmez hale geldiğini söyledi.
Yazıcı’nın verdiği bilgilere göre, 1 milyon TL’lik bir konut kredisi için 10 yıl vadede aylık yaklaşık 26-28 bin TL ödeme gerekiyor. Ortalama konut fiyatlarının 5 milyon TL seviyelerine yaklaşması ise tüketicileri daha düşük bütçeli ve küçük metrekareli seçeneklere yönlendiriyor.
Demografik değişim konut tiplerini dönüştürüyor
Türkiye’de hanehalkı büyüklüğünün son yıllarda küçüldüğünü belirten Yazıcı, ortalama hane büyüklüğünün 2000’li yıllarda 4,5 kişi seviyesindeyken bugün 3 kişinin biraz üzerine gerilediğini söyledi.
Tek başına yaşayan bireylerin sayısındaki artışın küçük konut ihtiyacını büyüttüğünü ifade eden Yazıcı; boşanma oranları, öğrenci nüfusu, yalnız yaşamayı tercih eden genç profesyoneller ve yaşlanan nüfusun bu dönüşümü hızlandırdığını kaydetti.
Özellikle 65 yaş üstü nüfusun artmasının ilerleyen dönemde konut tipolojilerini daha da değiştireceğini belirten Yazıcı, sektörün artık “daha büyük ev” üretmek yerine “daha işlevsel yaşam alanları” geliştirmeye odaklanması gerektiğini vurguladı.
