Ev sahibi olmak isteyen vatandaşlar, konut kredisi başvurusu sırasında yalnızca faiz oranı ve taksit planıyla değil, sigorta kalemleriyle de karşılaşıyor. Bankalar, yüksek tutarlı kredileri ve ipotek altına aldıkları taşınmazları güvence altına almak amacıyla çeşitli poliçeler düzenlenmesini talep edebiliyor.
Ancak burada kritik soru şu: Konut kredisi çekerken hangi sigortalar gerçekten zorunlu, hangileri bankaların talep ettiği ek güvenceler?
Konut kredisi kullanımında tek yasal zorunluluk: DASK
Konut kredisi sürecinde kanunen zorunlu olan tek sigorta Zorunlu Deprem Sigortası (DASK) olarak öne çıkıyor.
6305 sayılı Afet Sigortaları Kanunu kapsamında, krediye konu olan konut için DASK poliçesinin bulunması gerekiyor. Bu poliçe; deprem ve depremin doğrudan yol açtığı yangın, infilak, yer kayması ve tsunami (dev dalga) gibi risklere karşı maddi güvence sağlıyor.
DASK poliçesi her yıl yenilenmek zorunda. DASK olmadan bankaların kredi işlemlerini tamamlaması yasal olarak mümkün değil.
Hayat sigortası zorunlu mu?
Konut kredisi kullananların en sık karşılaştığı kalemlerden biri de hayat sigortası.
Hayat sigortası; kredi kullanan kişinin vefatı veya kalıcı sakatlığı durumunda, kalan kredi borcunun sigorta şirketi tarafından bankaya ödenmesini sağlar. Böylece kredi borcu mirasçılara yük olarak kalmaz, banka da alacağını tahsil etmiş olur.
Ancak altı çizilmesi gereken önemli nokta şu:
Hayat sigortası kanunen zorunlu değildir.
Bankalar hayat sigortasını zorunlu tutamaz. Buna rağmen uygulamada birçok banka, sigorta yapılmadığında krediyi daha yüksek faiz oranıyla kullandırabiliyor.
Konut sigortası ve eşya sigortası şart mı?
Kredi sürecinde bankaların sıkça talep ettiği bir diğer poliçe grubu ise konut sigortası ve eşya sigortasıdır.
DASK yalnızca deprem kaynaklı zararları karşılar. Konut sigortası ise çok daha geniş kapsamlıdır ve çoğu zaman şu riskleri de içerir:
Yangın
Hırsızlık
Su baskını
Fırtına ve doğal afetler
Cam kırılması
Dahili su hasarları
Bu sigortalar da yasal zorunluluk değildir. Ancak banka, ipotek altına aldığı taşınmazın değerini korumak için bu poliçeleri kredi şartı gibi sunabilir.
Tüketicinin en güçlü hakkı: Serbest seçim
Konut kredisi kullanan vatandaşların en önemli haklarından biri sigortada serbest seçim hakkıdır.
Bu hak sayesinde tüketici:
Sigortayı bankanın anlaşmalı şirketinden yaptırmak zorunda değildir
Aynı teminatları içeren daha uygun fiyatlı bir poliçeyi dışarıdan alabilir
Bankaya poliçeyi ibraz ederek kredi sürecine devam edebilir
Ayrıca sigortaların yenileme dönemlerinde de tüketici fiyat araştırması yaparak daha avantajlı bir poliçeye geçebilir.
Sonuç: Zorunlu olan DASK, diğerleri tercihe bağlı
Konut kredisi kullanırken sigorta masrafları, toplam maliyeti ciddi şekilde artırabiliyor. Bu nedenle tüketicilerin, hangi poliçenin yasal zorunluluk olduğunu bilmesi büyük önem taşıyor.
Özetle:
Zorunlu: DASK
Zorunlu değil ama bankalar talep edebilir: Hayat sigortası, konut sigortası, eşya sigortası
Tüketicinin hakkı: Poliçeyi istediği sigorta şirketinden yaptırabilmek
Bilgi kutusu: Rakamlarla sigorta kalemleri
Konut kredisi sürecinde yasal zorunlu tek poliçe DASK
Hayat sigortası kanunen zorunlu değil
Konut sigortası DASK’ın kapsamadığı riskleri güvence altına alır
Tüketici, poliçeyi bankadan değil dışarıdan da yaptırabilir
