Tarım arazilerinin korunmasına yönelik yeni düzenlemelerle birlikte, uzun süredir tartışma konusu olan hobi bahçeleri ve bağ evleri için kurallar netleştirildi. Yeni yönetmelik, hem yapılaşma şartlarını sıkılaştırıyor hem de kaçak yapılara yönelik cezaları ağırlaştırıyor.
Özellikle son yıllarda hızla artan kontrolsüz yapılaşma nedeniyle devreye alınan düzenleme, tarım arazilerinde plansız yapılaşmanın önüne geçmeyi hedefliyor.
Bağ evi yapmak isteyenlere net sınırlar
Yeni düzenlemeye göre bağ evi yapımında dikkat edilmesi gereken temel kriterler şu şekilde:
- Taban alanı en fazla 30 m² olacak
- En fazla 2 kat yapılabilecek
- Her parsele sadece 1 bağ evi izni verilecek
- Aynı ilçe sınırları içinde her aileye yalnızca 1 yapı hakkı tanınacak
Bu sınırlamalarla birlikte, tarım arazilerinin ikinci konut alanına dönüşmesinin önüne geçilmesi amaçlanıyor.
Minimum arazi büyüklüğü şartı getirildi
Bağ evi yapabilmek için yalnızca yapı değil, arazi büyüklüğü de belirleyici hale geldi.
Yeni kriterler:
- 50 dönüm (5 hektar) → mutlak, özel ürün veya marjinal tarım arazisi
- 10 dönüm (1 hektar) → dikili tarım arazisi
- 3 dönüm (0,3 hektar) → örtü altı tarım arazisi
Bu şartlar, küçük parseller üzerinde yapılaşmanın önünü tamamen kapatıyor.
Hisseli ve kiralık arazilere özel sınırlama
Yeni düzenleme sadece büyüklükle sınırlı değil, mülkiyet yapısına da müdahale ediyor:
- ???? Hisseli parsellerde tüm hissedarların yazılı muvafakati zorunlu
- ???? Kiralanan arazilerde kiracı başvuru yapamayacak
Bu düzenleme ile özellikle yatırım amaçlı toplu arazi alımlarıyla yapılan kaçak yapılaşmanın önüne geçilmesi hedefleniyor.
Kaçak yapıya ağır yaptırım: 1 ay süre, 3 kat ceza
Yeni yönetmelikte en dikkat çeken başlıklardan biri de cezai yaptırımlar oldu.
- ⚠️ Kaçak yapı tespit edildiğinde 1 ay içinde yıkım zorunlu
- Yıkım yapılmazsa ceza 3 katına çıkıyor
- Yıkım masrafı doğrudan yapı sahibinden tahsil ediliyor
Bu yaptırımlar, özellikle “nasıl olsa kalır” mantığıyla yapılan kaçak yapıların önüne geçmeyi amaçlıyor.
Eski uygulama tamamen değişti
Önceki dönemde yürürlükte olan Plansız Alanlar İmar Yönetmeliği kapsamında:
- Minimum 5.000 m² arazi
- %5 yapılaşma hakkı
bulunuyordu.
Yeni düzenlemeyle birlikte bu esnek yapılaşma modeli kaldırıldı ve yerine çok daha sınırlayıcı, denetime açık bir sistem getirildi.
Hobi bahçeleri neden bitiyor?
X'te 'İnşaat Doktoru adıyla bilgiler paylaşan uzmana göre yeni düzenleme, özellikle:
- Küçük parsellere bölünerek satılan hobi bahçelerini
- Tarım dışı kullanım için yapılan kaçak yapılaşmayı
- Plansız ve altyapısız yerleşimleri
tamamen ortadan kaldırmayı hedefliyor.
Bu nedenle sektörde sıkça dile getirilen yorum şu: “Hobi bahçesi dönemi kapanıyor.” 
