Bu yılın ilk aylarında finansal teknolojiler alanında dikkate değer bir gelişme yaşandı: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), üç ödeme ve elektronik para kuruluşunun faaliyet izinlerini tamamen durdurdu. Söz konusu kuruluşlar şunlar: Pay Fix Elektronik Para ve Ödeme Hizmetleri A.Ş. (Pay Fix), İninal Ödeme ve Elektronik Para Hizmetleri A.Ş. (İninal) ve Aypara Ödeme Kuruluşu A.Ş. (Aypara).
Süreç şöyle gerçekleşti: Pay Fix hakkında ilk idari ve mali tedbirler 30 Eylül 2024 tarihli kararla uygulandı. Ardından 28 Şubat 2025’te Pay Fix’in ödeme hizmetlerine ilişkin bazı izinleri durduruldu. Nihayet 14 Mart 2025 tarihli karar ile Pay Fix, İninal ve Aypara’nın 6493 sayılı Kanun çerçevesindeki tüm faaliyet izinleri iptal edildi.
Bu kararlar, ilgili kuruluşların hukuki soruşturmalar kapsamında olduğuna dair bulguları göz önüne alıyor. Örneğin, Pay Fix’in sistemlerinde yasa dışı bahis trafiklerine aracılık edildiği tespit edildi. TCMB, açıklamasında ödeme ve elektronik para kuruluşlarının güvenli, kesintisiz, etkin ve verimli şekilde işlemesini sağlama amacını vurguladı.
Diğer yandan, bu yıl içerisinde başka ödeme kuruluşlarının da faaliyet izinlerinin geçici olarak durdurulduğu ya da kayyım atandığı yönünde gelişmeler var. Örneğin, Papara Elektronik Para A.Ş. için de faaliyet izninin iptal edildiği duyuruldu.
Kamuoyu tepkisi
Kullanıcılar cephesinden gelen tepkiler yoğunlaşıyor. Kart ve ön ödemeli sistem kullananlar, hesaplarında kalan bakiyelerin durumu, hizmet kesintileri ve bilgilendirme eksikliğinden şikâyetçi. Örneğin İninal kullanıcılarının ATM işlemlerinde ve alışverişlerde sorun yaşadığı bildirildi. Finansal sistemin güvenliği açısından ise bu gelişmeler “düzenleyici baskının arttığı” şeklinde yorumlanıyor.
Uzman yorumu
Finans ve ödeme sistemleri uzmanları, bu adımı şu şekilde değerlendiriyor:
Denetimin sıkılaştığını ve sistemik risklerin daha görünür hale geldiğini belirtiyorlar.
Ödeme kuruluşlarının ortak risk alanı olarak kara para aklama, yasa dışı bahis finansmanı ve müşteri fonlarının korunması öne çıkıyor.
Kullanıcılara “kişisel veriler ve fonların durumu için dikkatli olun” uyarısı geliyor.
Rakamlarla
30 Eylül 2024: Pay Fix’e ilk mali/idari tedbir uygulandı.
28 Şubat 2025: Pay Fix’in bazı ödeme hizmetleri izni durduruldu.
14 Mart 2025: Pay Fix, İninal ve Aypara’nın tüm faaliyet izinleri iptal edildi.
31 Ekim 2025: Papara’nın faaliyet izni iptal edildi.
Ne yapılmalı?
Kullanıcılar, hesaplarında açık bakiye varsa öncelikle ilgili kuruluşun iletişim kanallarını izlemelidir.
Hukuki haklar açısından mağduriyetlerin tespiti ve korunması için profesyonel destek düşünülmelidir.
Ödeme kuruluşları açısından ise güçlü uyum (compliance) süreçleri, etkin risk yönetimi ve müşteri fonlarının ayrıştırılması öncelik olmalıdır.
Sonuç
Ödeme hizmetleri sektöründe bu yıl yaşanan izni iptaller ve durdurmalar, düzenleyici çerçevenin ne kadar ciddi olduğunu gösteriyor. Hem kullanıcı güvenliği hem finansal sistem istikrarı açısından dikkat edilmesi gereken bir döneme girildi.
