İstanbul’un köklü semtlerinde “miras krizi” derinleşiyor
İstanbul’un kalbi sayılan Beşiktaş, Şişli ve Kadıköy gibi köklü semtlerde, mirasçılar arasında yaşanan anlaşmazlıklar gayrimenkulleri adeta kaderine terk ediyor. Bir zamanlar “aile yadigârı” olarak görülen mülkler, bugün 10-15 hissedarın taraf olduğu karmaşık hukuki süreçlerin merkezinde yer alıyor.
Son iki yılda izaleişüyu (ortaklığın giderilmesi) davalarında yaşanan yüzde 200’lük artış, bu krizin boyutunu gözler önüne seriyor. Uzlaşma kültürünün yerini dava süreçlerine bırakması, binlerce yapının atıl kalmasına neden oluyor.
Hisseli tapu çıkmazı kentsel dönüşümü kilitliyor
Gayrimenkul piyasasında “hisseli tapu sorunu” olarak bilinen bu durum, yalnızca bireysel mağduriyet yaratmakla sınırlı kalmıyor. Aynı zamanda İstanbul’un en kritik gündemlerinden biri olan kentsel dönüşüm sürecini de ciddi şekilde sekteye uğratıyor.
Müteahhitler, projelerin hayata geçememesindeki en büyük engelin mirasçı anlaşmazlıkları olduğunu vurguluyor. Sektör temsilcilerine göre:
Tek bir mirasçının itirazı bile projeyi tamamen durdurabiliyor
Riskli binalar yıllarca dönüşüm bekliyor
Deprem riski taşıyan yapılar kullanılmaya devam ediyor
Bu tablo, özellikle deprem gerçeğiyle yaşayan İstanbul için büyük bir tehdit oluşturuyor.
Adliyeler “gayrimenkul satış merkezine” dönüştü
Uzmanlara göre izaleişüyu davaları artık klasik bir hukuk sürecinin ötesine geçmiş durumda. Mahkemeler, ortaklığın giderilmesi kapsamında açık artırma yoluyla satışların yapıldığı merkezlere dönüşüyor.
Ancak bu süreçte en büyük kaybı yine mülk sahipleri yaşıyor. Çünkü:
Mahkeme satışlarında fiyatlar çoğu zaman piyasa değerinin altında kalıyor
Dava süreçleri 5-6 yılı bulabiliyor
Bu sürede binalar fiziki olarak yıpranıyor
“Servet içinde yoksulluk” gerçeği
Gayrimenkul hukuku uzmanları, mirasçılar arasındaki anlaşmazlıkların ekonomik açıdan ciddi bir kayba yol açtığını belirtiyor. Özellikle çok hisseli mülklerde tarafların “uzlaşmama” eğilimi, yıllar içinde büyük servetlerin erimesine neden oluyor.
Vatandaşların sıkça dile getirdiği “Ev var ama satamıyoruz” serzenişi, aslında İstanbul genelinde milyarlarca liralık bir değerin atıl kalmasının somut bir göstergesi olarak öne çıkıyor.
Uzmanlar uyarıyor: Çözüm uzlaşmada
Hukukçular ve sektör temsilcileri, sorunun çözümü için en kritik adımın mirasçılar arasında uzlaşma kültürünün yeniden güçlendirilmesi olduğunu vurguluyor. Aksi halde:
Dava sayıları artmaya devam edecek
Kentsel dönüşüm yavaşlayacak
Deprem riski büyüyecek
