Hükümetin Meclis’e sunduğu torba yasa teklifinin etki analizi netleşti. Teklifte, vergi ve harçlarda yapılacak artışlar ile istisnaların daraltılması sonucu bütçeye toplam 200 milyar TL’nin üzerinde ek kaynak sağlanması hedefleniyor.
Bütçeye en büyük katkının işveren prim teşviklerinin azaltılmasından gelmesi beklenirken, en dikkat çekici düzenleme ise kira gelirlerindeki istisna oldu.
Kira istisnası daralıyor, 22 milyar TL gelir hedefleniyor
Torba teklif kapsamında, mesken kira gelirlerine uygulanan istisna sınırlandırılıyor. 2024 yılı itibarıyla yaklaşık 1 milyon 985 bin 950 mükellef bu istisnadan yararlanmıştı. Yeni düzenlemenin ardından bu sayının 500 binin altına düşmesi bekleniyor.
Etki analizine göre, değişikliğin 2026 yılında elde edilen gelirlere uygulanması planlanıyor. Bu çerçevede 2027 yılı için 22 milyar TL’lik ek gelir beklentisi bulunuyor.
Ayrıca kiraya verilen konutlar için kullanılan konut kredilerinin faizlerinin gider olarak yazılması imkânı da kaldırılacak. Bu düzenlemeden de 1,6 milyar TL gelir elde edilmesi öngörülüyor.
Kamuoyu tepkisi
Kira istisnasının daraltılması, özellikle birden fazla konutu bulunan yatırımcılar arasında tartışma yarattı. Uzmanlar, konut arzının düştüğü ve kiraların yükseldiği bir dönemde bu düzenlemenin kiraları daha da yukarı çekebileceği uyarısında bulunuyor.
Harç ve vergi düzenlemeleriyle 200 milyar TL’lik kaynak
Etki analizine göre, torba teklifin bütçeye 252 milyar TL gelir, 50 milyar TL gider azaltıcı etki yapması bekleniyor. Net katkının ise 200 milyar TL’yi aşması, Cumhurbaşkanı kararıyla 246 milyar TL’ye kadar çıkabilmesi öngörülüyor.
Bu çerçevede;
İşveren prim teşviki 2 puana düşürülüyor (97,6 milyar TL katkı),
Araç satışlarından binde 2 oranında harç alınacak (13,1 milyar TL katkı),
Özel sağlık, diş, veteriner ve kuyum işletmelerine yeni harçlar getirilecek (4,5 milyar TL katkı).
Uzman yorumu
Ekonomi yazarı Abdullah Tolu, torba yasa teklifini değerlendirerek özellikle kira istisnasının kaldırılmasının olumsuz sonuçlar doğurabileceğini vurguladı:
“Konut kiralarının yükseldiği, arzın azaldığı bu dönemde istisnanın kaldırılması yanlış bir adım. Ayrıca konut yatırımcılarına sağlanan kredi faiz gideri indiriminin iptali de yatırımları yurt dışına kaydırabilir. Türkiye’nin artık gayrimenkul ve taşıt dışında yeni vergi alanları bulması gerekiyor.”
Tolu, vergi artışları yerine kamu harcamalarında ciddi tasarruf yapılması gerektiğini de belirtti.
