Dünya ekonomilerindeki borç yükü hızla artmaya devam ediyor. Uluslararası Finans Enstitüsü’nün (IIF) yayımladığı “Yeni bir borç birikimi dalgası yaklaşıyor – Bu kez farklı olabilir mi?” başlıklı Küresel Borç Monitörü raporu, küresel borcun yılın üçüncü çeyreğinde yaklaşık 346 trilyon dolara ulaştığını ortaya koydu.
Rapora göre toplam borç, yılın ilk üç çeyreğinde 26,4 trilyon dolardan fazla arttı ve geçen yılın aynı dönemindeki 327,5 trilyon dolarlık seviyeyi geride bıraktı. Böylece küresel borç/GSYH oranı yüzde 310 seviyesine yükseldi.
Borç artışı ABD ve Çin’de yoğunlaştı
Küresel borçlanmadaki büyüme hem gelişmiş hem de gelişmekte olan ülkelerde yeni zirveler oluşturdu. Borç artışının motoru ise ABD, Çin ve Avrupa ekonomileri oldu.
Gelişmiş ülkelerde borç toplamı üçüncü çeyrek itibarıyla 230,6 trilyon dolar, gelişmekte olan piyasalarda ise 115,1 trilyon dolar olarak hesaplandı. ABD’nin yanı sıra Fransa, Almanya ve İngiltere de borç artışının öne çıktığı ekonomiler arasında yer aldı.
Gelişmekte olan ülkelerde ise Çin’i Brezilya, Rusya, Kore, Polonya ve Meksika takip etti.
Kamu borçları rekor seviyede
Borç dağılımında kamu kesimi belirgin şekilde öne çıktı. Üçüncü çeyrekte:
Hane halkı borçları: 64 trilyon dolar
Finansal olmayan şirket borçları: 99,3 trilyon dolar
Kamu borçları: 105,8 trilyon dolar
Finansal sektör borçları: 76,6 trilyon dolar
GSYH oranlarına bakıldığında hane halkı, finans dışı şirketler ve finansal sektör borçlarında hafif düşüşler görüldü. Ancak kamu borçlarının GSYH’ye oranı yüzde 93,4’ten yüzde 95,4’e yükselerek dikkat çekici bir artış gösterdi.
Türkiye’de kamu borcu yatay seyretti
Türkiye’de üçüncü çeyrek itibarıyla borç/GSMH oranlarında sınırlı değişimler izlendi. Buna göre:
Hane halkı borcu: yüzde 9,8 → yüzde 10
Finansal olmayan şirket borcu: yüzde 39,2 → yüzde 38,5
Finansal sektör borcu: yüzde 17,6 → yüzde 17,5
Kamu borcu: yüzde 27,7 ile yatay
Türkiye, küresel eğilimlerin aksine kamu borçlanmasında belirgin bir artış göstermeyen ülkeler arasında yer aldı.
