ABD ile İran arasında aylardır süren diplomatik temaslar sonuç verdi. Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, Amerika Birleşik Devletleri ile İran İslam Cumhuriyeti arasında barış anlaşmasına varıldığını açıkladı. Şerif, resmi imzaların 19 Haziran’da İsviçre’de atılacağını ve tarafların tüm cephelerde askeri operasyonları kalıcı olarak durdurma konusunda mutabakata vardığını duyurdu.Şerif yaptığı açıklamada, yoğun görüşmeler sonucunda tarafların anlaşmaya ulaştığını belirterek, “Amerika Birleşik Devletleri ile İran İslam Cumhuriyeti arasında bir Barış Anlaşmasına varıldığını memnuniyetle duyuruyoruz. Her iki taraf da Lübnan dahil olmak üzere tüm cephelerde askeri operasyonların derhal ve kalıcı olarak sona erdirildiğini ilan etmiştir” ifadelerini kullandı.
Türkiye’ye teşekkür etti
Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, anlaşma sürecine katkı sunan ülkeler arasında Türkiye’nin de bulunduğunu belirtti. Şerif, Katar ve Suudi Arabistan’ın yanı sıra Türkiye Cumhuriyeti’ne de diplomatik sürece verdikleri destek nedeniyle teşekkür etti.Trump: Petrol aksın, gemiler hareket etsin
Anlaşmanın duyurulmasının ardından ABD Başkanı Donald Trump da sosyal medya hesabından açıklama yaptı. Trump, İran ile yapılan barış anlaşmasının tamamlandığını belirterek Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılacağını ve ABD’nin deniz ablukasının kaldırılacağını duyurdu.Trump paylaşımında, “Herkese tebrikler. Hürmüz Boğazı'nın ücretsiz olarak açılmasını ve ABD Donanması ablukasının derhal kaldırılmasını onaylıyorum. Dünyanın gemileri, motorlarınızı çalıştırın. Petrol aksın” ifadelerini kullandı.İran: Direnişimiz ABD’yi geri adım atmaya zorladı
İran devlet televizyonunda yayımlanan açıklamada ise İran’ın gösterdiği direnişin ABD’yi savaşın sona erdiğini kabul etmeye zorladığı belirtildi. Açıklamada, “Silahlı kuvvetlerin ve halkın cani düşman karşısındaki direnci, ABD’yi savaşın sona erdiğini kabul etmek zorunda bıraktı” denildi.60 günlük kritik süreç başlayacak
İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi, mutabakat metninin tamamlandığını ve resmi imza töreninin cuma günü İsviçre’de yapılacağını açıkladı.Garibabadi’ye göre anlaşmanın ardından başlayacak 60 günlük süreçte yaptırımların kaldırılması, İran’ın nükleer programı ve ekonomik iş birliği mekanizmaları müzakere edilecek. İran tarafı, ABD’nin savaşı sona erdirme, ablukayı kaldırma ve İran’a ait varlıkların serbest bırakılması konusundaki taahhütlerinin yerine getirilmesini bekliyor.Anlaşmada nükleer program maddesi öne çıkıyor
Reuters’a konuşan İranlı bir yetkiliye göre mutabakat taslağında İran’ın nükleer silah üretmeyeceği ve edinmeyeceği taahhüdü yer alıyor.Taslak metne göre İran, nihai anlaşmaya kadar uranyum zenginleştirme faaliyetlerinde mevcut durumu koruyacak ve nükleer tesislerin genişletilmesine yönelik yeni adımlar atmayacak. ABD ise yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyum stoklarının İran’da seyreltilmesine onay verecek ve nihai anlaşmaya kadar yeni yaptırım uygulamayacak.Lübnan cephesinde de ateşkes beklentisi
Anlaşmanın yalnızca ABD ve İran ilişkilerini değil, bölgedeki diğer çatışma alanlarını da kapsadığı belirtiliyor. İranlı yetkililer, Lübnan dahil olmak üzere çeşitli cephelerdeki savaş ve askeri operasyonların derhal ve kalıcı olarak sona erdirileceğini açıkladı.Uzmanlar, anlaşmanın uygulanması halinde Orta Doğu’da son yılların en önemli diplomatik gelişmelerinden biri olabileceğini ve enerji piyasaları başta olmak üzere küresel ekonomide önemli etkiler yaratabileceğini değerlendiriyor.Rakamlarla
19 Haziran: Resmi imza töreni tarihi
60 gün: Anlaşma sonrası müzakere süresi
0 yeni yaptırım: Nihai anlaşmaya kadar ABD'nin yeni yaptırım uygulamama taahhüdü
Hürmüz Boğazı: Küresel petrol ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri
